Ngày 15/9, Chính phủ b an hành Nghị định 358/2026/NĐ-CP thay thế quy định cũ về cơ chế hoạt động và quản lý tài chính của Công ty TNHH một thành viên Mua bán nợ Việt Nam (DATC), có hiệu lực từ 30/10/2026.

Văn bản mới xác định DATC là công cụ của Chính phủ hỗ trợ cơ cấu lại doanh nghiệp nhà nước và các thành phần kinh tế khác thông qua hoạt động tiếp nhận, mua, xử lý nợ và tài sản, được thực hiện theo hai cơ chế song song: theo chỉ định của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, và theo cơ chế thị trường, bảo đảm nguyên tắc bảo toàn và phát triển vốn nhà nước tại DATC.

Phạm vi hoạt động của DATC được mở rộng đáng kể so với Nghị định 129/2020/NĐ-CP trước đây. Nghị định mới bổ sung quyền tiếp nhận nợ và tài sản từ các đơn vị sự nghiệp công lập thực hiện cổ phần hóa; mua, quản lý, nhận chuyển giao nghĩa vụ nợ và tài sản có nguồn gốc từ vốn vay ODA, vốn vay ưu đãi nước ngoài của Chính phủ và vốn vay Chính phủ bảo lãnh; cũng như quản lý, khai thác tài sản công theo quy định.

Một điểm đáng chú ý là DATC được phép mua, xử lý các khoản nợ và tài sản mua, trong đó có cả các dự án cần hỗ trợ xử lý nợ để tiếp tục đầu tư, khai thác, theo chỉ định. Ngoài ra, doanh nghiệp này còn được kinh doanh bất động sản gắn với hoạt động xử lý nợ, nhưng chỉ đối với ba loại tài sản: tài sản bảo đảm khoản nợ DATC mua hoặc tiếp nhận; tài sản nhận cấn trừ nợ; và tài sản mua hoặc tiếp nhận theo chỉ định của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ.

Về các hoạt động dịch vụ, DATC được cung cấp dịch vụ thẩm định giá, quản lý nợ và tài sản, với điều kiện bảo đảm đầy đủ các điều kiện hoạt động theo quy định của pháp luật. Công ty cũng có thể thực hiện tư vấn xử lý nợ, tài sản, mua bán, sáp nhập và tái cơ cấu doanh nghiệp.

Nghị định 358 chính thức bãi bỏ Nghị định 129/2020/NĐ-CP. Từ ngày 30/10/2026, các phương án mua, xử lý nợ, tài sản đã được phê duyệt trước thời điểm này được DATC lựa chọn tiếp tục thực hiện theo phương án cũ hoặc sửa đổi, bổ sung để thực hiện theo quy định mới. Các khoản chi phí thực hiện nhiệm vụ chỉ định phát sinh trước ngày 30/10/2026 được hạch toán vào chi phí của DATC.

Câu hỏi còn để ngỏ là liệu việc mở rộng phạm vi hoạt động của DATC sang lĩnh vực nợ ODA và tài sản công có giúp đẩy nhanh quá trình xử lý nợ xấu, tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước, và giải quyết các tài sản tồn đọng thuộc sở hữu Nhà nước một cách hiệu quả hơn so với cơ chế cũ.